Sáu câu khách nên hỏi ở quầy mà gần như không ai hỏi
Bài trước liệt kê mười câu khách hay hỏi nhất, và một bài nữa nói mấy câu cửa hàng không trả lời được. Bài này lật ngược lại: mấy câu khách nên hỏi mà gần như không ai hỏi.
Khách hay hỏi về ý nghĩa và hợp tuổi. Còn mấy câu quyết định món hàng có đáng tiền hay không thì rất ít khi được hỏi tới — và người bán thì chỉ trả lời câu được hỏi.
Một: "Món này là gì, nói theo tên vật liệu"
Không phải tên thương mại, mà tên vật liệu. Nhiều tên gọi ngoài thị trường nghe rất kêu nhưng không cho biết đó thật ra là chất gì.
- Hỏi thẳng: đá tự nhiên hay nhân tạo, kim loại gì, gỗ gì.
- Người bán biết hàng sẽ trả lời gọn; ai vòng vo thì đó cũng là thông tin.
- Đề nghị ghi tên vật liệu lên hoá đơn với món giá trị — đây là cách kiểm tốt nhất và hoàn toàn hợp lý.
Hai: "Có xử lý gì không"
Nhiều loại vật liệu được xử lý để đẹp hơn hoặc bền hơn, và xử lý không có nghĩa là hàng dởm — nó phổ biến và được chấp nhận, miễn là nói ra.
- Nhuộm, tẩm, phủ, gia nhiệt đều ảnh hưởng tới giá và tới cách chăm.
- Biết có xử lý thì mới biết kiêng gì — có loại gặp nước nóng, hoá chất hay nắng gắt là xuống màu.
- Đây là câu hỏi kỹ thuật bình thường, không phải câu hỏi thiếu tin tưởng.
Ba: "Bảo hành thế nào"
- Đứt dây, bong chi tiết, tuột hạt — mấy hỏng hóc này rất hay xảy ra trong vài tháng đầu.
- Hỏi rõ bao lâu và gồm những gì, và cần giữ gì để được bảo hành.
- Có nơi làm lại miễn phí lần đầu, nhưng không nói nếu khách không hỏi.
Bốn: "Sau này sửa lại được không"
Câu này ít ai hỏi lúc mua nhưng là câu dùng tới nhiều nhất về sau:
- Thêm bớt hạt cho vừa cỡ khi tay to lên hay nhỏ đi.
- Thay dây khi dây cũ sờn.
- Đánh bóng lại, làm sạch chuyên nghiệp.
- Hỏi luôn mất bao lâu và tính phí thế nào.
Món sửa lại được thì dùng được nhiều năm; món không sửa được thì hỏng một chi tiết là bỏ cả món.
Năm: "Giá này đã gồm những gì"
- Đã gồm dây chưa, gồm hộp chưa, gồm gia công theo cỡ chưa.
- Có phí gì phát sinh khi lấy hàng không.
- Với món đặt riêng thì hỏi rõ đặt cọc bao nhiêu và có hoàn không.
- Hỏi trước thì không ai khó chịu; hỏi sau khi đã tính tiền mới là lúc dễ căng thẳng.
Sáu: "Nếu không hợp thì sao"
- Đổi trả trong bao lâu, điều kiện gì.
- Người khác mang tới đổi được không.
- Hàng đặt riêng có đổi được không — thường là không, nên biết trước.
- Giữ hoá đơn, và chụp lại một tấm phòng khi mất.
Vì sao mấy câu này ít được hỏi
Không phải vì khách không quan tâm, mà vì:
- Ngại làm phiền, nhất là khi quầy đang đông.
- Sợ bị nghĩ là nghi ngờ người bán.
- Không biết là có thể hỏi — nhiều người chỉ hỏi những câu từng nghe người khác hỏi.
- Mua theo cảm xúc, và lúc đã thích rồi thì không muốn hỏi thêm.
Nói từ phía một nơi bán hàng: người bán tử tế thích khách hỏi mấy câu này. Khách hiểu rõ thứ mình mua thì ít đổi trả, ít hiểu lầm, và quay lại lần sau. Chỉ nơi nào có gì để giấu mới thấy phiền.
Hỏi thế nào cho tự nhiên
Nhiều người biết nên hỏi nhưng ngại cách hỏi. Mấy cách mở lời nhẹ nhàng:
- "Anh chị nói giúp em về món này với" — câu mở rộng, người bán sẽ tự kể phần lớn thông tin mà không cần hỏi từng câu.
- "Em chưa mua bao giờ nên hỏi hơi kỹ" — nói trước một câu là mọi câu hỏi sau đều thành tự nhiên.
- "Cái này em cần biết để về còn chăm cho đúng" — lý do thật và không ai từ chối được.
- Hỏi lúc quầy vắng, hoặc quay lại lúc khác nếu đang đông; người bán rảnh thì trả lời kỹ hơn nhiều.
Và nếu đã hỏi mà câu trả lời vòng vo hoặc chuyển sang nói về vận may thay vì nói về món hàng, thì đó là lúc nên chậm lại — không phải vì người bán xấu, mà vì mình chưa có đủ thông tin để quyết.
Một câu cuối cùng, đáng hỏi nhất
"Với nhu cầu của em thì món này có cần thiết không?"
Người bán lâu năm gặp câu này sẽ trả lời thật, và nhiều lần câu trả lời là "chị mua món rẻ hơn cũng được" hoặc "cái chị đang có dùng tiếp được rồi". Không hỏi thì không bao giờ nghe được câu đó.